ҰЛТТЫҚ БІРЫҢҒАЙ ТЕСТІЛЕУДЕГІ ХИМИЯ ТАПСЫРМАЛАРЫНЫҢ КОГНИТИВТІК КҮРДЕЛІЛІГІН БАҒАЛАУ: ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ҰБТ ДЕРЕКТЕРІ

Аңдатпа

Ірі ауқымды қабылдау емтихандарында екі нұсқаның бірдей тақырыптарды қамтуы олардың танымдық талаптары да бірдей дегенді білдірмейді. Осы пилоттық зерттеуде біз Қазақстанның ҰБТ химия пәні бойынша екі нұсқасындағы 80 тапсырманы талдадық. Тапсырмалардың когнитивтік күрделілігін Уэббтің Depth of Knowledge (DOK) моделінің үш деңгейлі бейімделуі арқылы бағаладық. Алты сарапшы барлық тапсырманы жеке кодтады; бастапқы абсолюттік келісім 87% болды, ал келіспеген жағдайларды кейін ортақ талқылауда нақтыладық. «Химия-1» нұсқасында DOK-1, DOK-2 және DOK-3 үлестері 35,0%, 40,0% және 25,0% болса, «Химия-2» нұсқасында 57,5%, 25,0% және 17,5% болды. Ең үлкен айырманы DOK-1 бойынша байқадық - 22,5 пайыздық тармақ. Раш моделі бойынша орташа эмпирикалық қиындық DOK-1-ден DOK-3-ке қарай өсті, бірақ деңгейлер арасындағы қиындық диапазондары толық бөлінген жоқ. Осы нәтижелерге сүйене отырып, біз мазмұндық бөлімдер бойынша тапсырмалар санының сәйкес келуі когнитивтік талаптардың да сәйкес болуына кепілдік бермейді деп есептейміз. DOK-профильді параллель нұсқаларды құрастыру мен сараптауда қосымша сипаттама ретінде пайдалануға болады. Зерттеу екі нұсқамен шектелгендіктен, бұл қорытындыларды кеңірек материалда тексеру қажет.